CẢM NHẬN VỀ LÒNG SÙNG KÍNH ĐỨC MẸ CỦA THÁNH GIÁO HOÀNG GIOAN PHAOLÔ II
Trong dòng chảy lịch sử của Hội Thánh, mỗi thời đại đều được Thiên Chúa ban cho những chứng nhân đặc biệt, những con người mà đời sống và gương sáng của họ trở nên nguồn cảm hứng, soi sáng đức tin cho bao thế hệ. Thế kỷ XX và đầu thế kỷ XXI đã có một khuôn mặt rạng ngời như thế: Đó là Đức Thánh Giáo Hoàng Gioan Phaolô II. Ngài là một vị Giáo Hoàng vĩ đại, một người cha hiền của nhân loại, một chứng nhân không mệt mỏi của Tin Mừng, và đồng thời là một người con trọn vẹn của Đức Maria. Trong toàn bộ cuộc đời và sứ vụ của ngài, đã thể hiện rõ một tình con thảo đơn sơ nhưng bền chặt, một sự phó thác tin tưởng không lay chuyển vào vòng tay Mẹ Thiên Chúa. Lòng sùng kính Đức Mẹ của ngài không chỉ là nét đặc trưng cá nhân, mà còn là di sản thiêng liêng ngài để lại cho toàn thể Hội Thánh.
Ngay từ thuở nhỏ, Đức Gioan Phaolô II – khi ấy là Karol Wojtyła – đã sớm phải nếm trải những mất mát nặng nề. Năm chín tuổi, cậu bé đã chịu cảnh mồ côi mẹ, và vài năm sau lại mất cả anh trai. Cha của ngài, một người quân nhân gương mẫu, cũng qua đời khi ngài mới hai mươi mốt tuổi. Những biến cố ấy khiến cuộc đời Karol bị bao phủ bởi bóng dáng của sự cô đơn và đau thương. Thế nhưng, chính trong những thử thách ấy, Đức Maria đã bước vào đời ngài như một người Mẹ hiền thiêng liêng, ủi an, chở che và hướng dẫn. Điều này khiến ta liên tưởng đến hoàn cảnh của Thánh nữ Catherine Labouré, mới chín tuổi mẹ đã qua đời vì bạo bệnh. Nhưng ngài đã có một sáng kiến rất hay: trong gian phòng đang đặt xác người mẹ, ngài đã leo lên một cái ghế, với tay lên đầu tủ thờ, nơi đặt một tượng Đức Mẹ, ôm vào lòng cách trìu mến và nói: “Mẹ ơi, từ nay Mẹ là Mẹ của con nhé!”. Chính từ giây phút đó, Catherine tìm được sức mạnh nơi Mẹ Maria[1]. Cũng Nơi Mẹ, Karol tìm được một tình yêu mẫu tử bù đắp những mất mát, và cũng từ nơi Mẹ, ngài học được cách sống phó thác cho Chúa Kitô. Có thể nói rằng, kinh nghiệm mất mẹ đã mở ra trong tâm hồn Karol một không gian sâu thẳm để Đức Maria ngự trị và trở thành người Mẹ thiêng liêng mãi mãi của ngài.
Khi được truyền chức giám mục, ngài chọn khẩu hiệu Totus Tuus – “Tất cả của con đều thuộc trọn về Mẹ”. Đó không chỉ là một câu khẩu hiệu mang tính biểu tượng, nhưng là linh đạo xuyên suốt. Với ngài, sùng kính Đức Mẹ không phải là điều phụ thuộc bên lề, nhưng chính là trung tâm của đời sống Kitô hữu. Vì nhờ Mẹ, con người đến gần Chúa Giêsu hơn, và nhờ Mẹ, đức tin trở nên vững mạnh hơn. Ngài từng giải thích rằng khẩu hiệu này được lấy cảm hứng từ tư tưởng thánh Louis Marie Grignion de Montfort, vị thánh đã dạy rằng sự tận hiến cho Mẹ Maria là con đường an toàn, ngắn gọn và chắc chắn nhất để đến với Chúa Kitô. Đức Gioan Phaolô II đã sống tinh thần tận hiến ấy một cách chân thành và trọn vẹn cho đến cuối đời.
Triều đại Giáo Hoàng của ngài (1978 – 2005) mang đậm dấu ấn của lòng sùng kính Đức Mẹ. Ngài đã dâng hiến nhân loại nhiều lần cho Trái Tim Vô Nhiễm của Mẹ, tin tưởng rằng chỉ nơi Mẹ, thế giới mới tìm được hòa bình. Ngài đã dành riêng cho Đức Maria một vị trí đặc biệt trong những chuyến tông du khắp năm châu. Ở đâu có Giáo Hoàng, ở đó có lời ca tụng Mẹ, có lời mời gọi con cái Hội Thánh cậy trông vào Mẹ. Đặc biệt, biến cố 13/5/1981 đã trở thành một dấu chỉ mạnh mẽ của mối liên hệ thiêng liêng giữa ngài và Đức Mẹ Fatima. Ngài bị ám sát ngay tại quảng trường Thánh Phêrô, đúng ngày lễ kính Mẹ Fatima. Viên đạn đi xuyên qua cơ thể, tưởng chừng cướp đi mạng sống vị Giáo Hoàng, nhưng ngài vẫn sống sót cách lạ thường. Sau này, ngài quả quyết: “một tay bóp cò, một tay dẫn đường cho viên đạn”[2]. Với niềm xác tín ấy, ngài tin rằng chính Mẹ Fatima đã can thiệp để bảo vệ ngài. Chính vì thế, ngài đã đem viên đạn gắn vào triều thiên của tượng Đức Mẹ Fatima như một lời tạ ơn và tuyên xưng niềm tin.
Không chỉ bằng đời sống cá nhân, ngài còn truyền lại cho Hội Thánh niềm say mê cầu nguyện với Mẹ qua Kinh Mân Côi. Với ngài, Kinh Mân Côi không đơn thuần là một chuỗi lời kinh lập lại, nhưng là hành trình chiêm ngắm Đức Kitô trong sự đồng hành của Đức Maria. Ngài viết Tông thư Rosarium Virginis Mariae, trong đó ngài thêm “Năm Sự Sáng,” mở rộng cái nhìn chiêm ngắm mầu nhiệm cuộc đời Chúa Giêsu. Qua đó, ngài khẳng định Mân Côi là lời kinh đưa ta đến trọng tâm của Tin Mừng, là phương thế vững chắc giúp gia đình và Hội Thánh vững mạnh trong đức tin.
Khi nhìn vào đời sống của ngài, con cảm thấy lòng mình được đánh động mạnh mẽ. Con thấy nơi Đức Thánh Cha Gioan Phaolô II một gương sáng về sự khiêm nhường và phó thác. Giữa những đau khổ, những thử thách to lớn của đời sống cá nhân và sứ vụ, ngài vẫn luôn tìm thấy nơi Đức Mẹ nguồn sức mạnh và bình an. Con chợt nhận ra rằng, chính nơi Mẹ, con cũng tìm thấy một điểm tựa thiêng liêng chắc chắn. Giữa bao biến động của cuộc đời, con cũng cần một nơi nương náu, một vòng tay từ mẫu, và con tin rằng không ai khác ngoài Đức Maria có thể trao ban cho con điều ấy. Sùng kính Đức Mẹ, như thánh Giáo Hoàng đã sống, không làm con xa rời Chúa Giêsu, nhưng trái lại, đưa con tiến gần đến Người hơn, vì Mẹ luôn dẫn con cái đến với Con của Mẹ.
Con cũng học được rằng, lòng sùng kính Đức Mẹ không chỉ thể hiện trong những lời kinh, nhưng còn trong thái độ sống: một sự khiêm tốn phó thác, một tình yêu trung tín, một niềm tin không lay chuyển. Như Đức Gioan Phaolô II, con cũng muốn để Mẹ hướng dẫn từng bước đi của con, để đời con được tràn ngập bởi ánh sáng của Chúa Kitô. Con muốn thưa với Mẹ mỗi ngày: Totus Tuus. Dẫu con còn nhiều yếu đuối và bất toàn, nhưng con tin rằng trong vòng tay Mẹ, con sẽ tìm thấy niềm vui và sức mạnh để sống trung thành với ơn gọi, để nên chứng nhân tình yêu giữa đời.
Lạy Đức Thánh Giáo Hoàng Gioan Phaolô II, xin cầu thay nguyện giúp cho chúng con. Xin cho chúng con biết học gương ngài mà yêu mến và phó thác cho Đức Mẹ, để nhờ Mẹ, chúng con được nên đồng hình đồng dạng với Chúa Giêsu. Lạy Mẹ Maria, xin cho đời chúng con, như đời thánh Giáo Hoàng, luôn thắp sáng bằng tình yêu và sự tận hiến trọn vẹn. Xin Mẹ dìu dắt chúng con trên hành trình đức tin, để cuối cùng, chúng con được về sum họp với Chúa Giêsu, nguồn sống và nguồn ơn cứu độ duy nhất của chúng con. Amen.
Ave Maria – Totus Tuus
Chủng sinh: Gioan Baotixita Nguyễn Văn Đông
Lớp: Thần III – Khóa IV
[1] https://gdanhducmebanon.org/2022/11/27/gia-dinh-vinh-son-thanh-nu-catherine-laboure/ truy cập ngày 30/9/2025.
[2] https://www.stjohnpaul.org/one-hand-pulled-the-trigger-another-guided-the-bullet/ truy cập ngày 30/9/2025.
BÀI VIẾT LIÊN QUAN